KOLIKO NAS JE... GDE ŽIVIMO I KAKO? POPIS STANOVNIŠTVA

Narodna skupština Republike Srbije je na Drugoj sednici Drugog redovnog zasedanja u 2009. godini, održanoj 11. decembra 2009. godine, donela Zakon o popisu stanovništva, domaćinstava i stanova 2011. godine (u daljem tekstu: Zakon).

Ovim zakonom je utvrđen pravni okvir Popisa stanovništva, domaćinstava i stanova 2011. godine u Republici Srbiji (u daljem tekstu: popis), kao i obaveze državnih i drugih organa i organizacija u popisu, obaveze i dužnosti davalaca popisnih podataka i lica koja vrše poslove popisa, objavljivanje popisnih rezultata i finansiranje popisa. 

 

Popis se sprovodi u periodu od 1. do 15. aprila 2011. godine. 

 

Popisom su obuhvaćeni

a) LICA          

- državljani Republike Srbije,

- strani državljani i lica bez državljanstva koji imaju prebivalište u Republici Srbiji, bez obzira da li se u momentu popisa nalaze u Republici Srbiji ili u inostranstvu; 

- državljani Republike Srbije, strani državljani i lica bez državljanstva koji imaju prebivalište u inostranstvu, a koji u momentu popisa najmanje godinu dana borave u Republici Srbiji.

b) domaćinstva ovih lica; 

c) stanovi i druge nastanjene prostorije.

 

Popisom se ne obuhvata - osoblje stranih diplomatsko-konzularnih predstavništava, članovi njihovih domaćinstava i stanovi u svojini stranih država.

 

PRAVA I OBAVEZE UČESNIKA U POPISU

 

a) LICA KOJA VRŠE POPIS     

- Popisivači, instruktori, kontrolori i druga lica koja vrše poslove u vezi s popisom - dužna su da blagovremeno i na propisan način obavljaju poslove popisa i da strogo vode računa o tačnosti upisa, odnosno o tačnoj obradi podataka koje su dali davaoci podataka;

- Popisivači, instruktori, kontrolori i druga lica koja vrše poslove u vezi s popisom - dužna su da čuvaju kao tajnu sve podatke prikupljene od popisanih lica;

- Ako popisivač, u vreme popisa - ne zatekne u stanu lice obuhvaćeno popisom, a podatke ne može da prikupi na način predviđen u članu 27. Zakona, ostaviće pismeno obaveštenje da je to lice dužno da se najkasnije do 15. aprila 2011. godine javi nadležnom organu radi davanja podataka u vezi s popisom.

 

Predviđena je novčana kazna (od 20.000 do 50.000 dinara, odnosno od 35.000 do 50.000 dinara - za prekršaj) za popisivače, instruktore ili kontrolore i druga lica koja vrše poslove u vezi s popisom, ako neblagovremeno i nepropisno obavljaju poslova popisa, zahtevaju da se lica (obuhvaćena popisom) izjašnjavaju o nacionalnoj pripadnosti ili veroispovesti, ne čuvaju kao tajnu podatke prikupljene od popisanih lica odnosno postupaju suprotno članu 25. Stav 2. Zakona. 

 

b) LICA KOJA SU OBUHVAĆENA POPISOM     

- Lice obuhvaćeno popisom - dužno je da dâ podatke koji se od njega traže popisom i da na sva pitanja u popisnim obrascima da tačne i potpune odgovore;

- Odsutno lice - podatke o odsutnim članovima domaćinstva daje član domaćinstva kome su podaci najviše poznati;

- Deca mlađa od 15 godina - podatke o deci mlađoj od petnaest godina daje roditelj, usvojitelj ili staratelj.

 

Predviđena je novčana kazna (od 20.000 do 50.000 dinara – za fizizička lica, za prekršaj) u slučaju ODBIJANJA davanja propisanih podataka, odnosno za DAVANJE NETAČNIH I NEPOTPUNIH odgovora.

Lice obuhvaćeno popisom nije dužno - da se izjašnjava o nacionalnoj pripadnosti i veroispovesti, a popisni obrazac mora da sadrži pouku o tome. U popisnom obrascu za pitanje o nacionalnoj pripadnosti i maternjem jeziku - predviđen je odgovor otvorenog tipa. 

 

PODACI OBUHVAĆENI POPISOM

 

a) PODACI O LICIMA

ime i prezime,

pol,

datum rođenja i

jedinstveni matični broj građana,

mesto rođenja,

mesto stanovanja majke u vreme kada je lice rođeno,

naselje iz kojeg se lice doselilo i godina doseljenja,

država iz koje se lice doselilo, godina doseljenja i glavni razlog doseljenja,

bračno stanje,

broj živorođene dece i godine njihovog rođenja,

državljanstvo,

nacionalna pripadnost,

maternji jezik,

veroispovest,

pismenost,

školska sprema,

stečeno zvanje,

pohađanje škole,

aktivnost, zanimanje,

radni status, delatnost,

izvori prihoda,

svojstvo izdržavaoca,

mesto rada, odnosno pohađanja škole

i učestalost vraćanja u mesto stalnog stanovanja,

funkcionalna sposobnost lica za obavljanje svakodnevnih aktivnosti,

srodstvo s licem na koje se vodi domaćinstvo i razlog odsutnosti,

odnosno prisutnosti u mestu popisa.  

 

Za lica koja rade u inostranstvu, kao i o članovima njihovih domaćinstava koji s njima borave u inostranstvu - prikupljaju se (pored gornjih) i podaci o nazivu strane države i dužini boravka.

 

b) PODACI O DOMAĆINSTVIMA

ime i prezime lica na koje se vodi domaćinstvo,

srodnički i porodični sastav domaćinstva,

naziv naselja,

ulica i kućni broj gde je domaćinstvo nastanjeno,

tip domaćinstva i

osnov po kome domaćinstvo koristi stan.  

 

Pored gornjih podataka, u popisu se prikupljaju podaci o poljoprivrednim fondovima i poljoprivrednoj proizvodnji domaćinstva, u cilju identifikacije poljoprivrednih gazdinstava za potrebe popisa poljoprivrede. 

 

c) PODACI O STANOVIMA i drugim nastanjenim prostorijama

tip stana,

vrsta kolektivnog stana,

način korišćenja stana,

ukupna površina i broj soba u stanu,

površina kuhinje,

opremljenost stana instalacijama i sanitarnim prostorijama,

vrsta energije koja se koristi za grejanje stana,

oblik svojine na stanu,

sprat na kome se stan nalazi,

godina izgradnje zgrade,

vrsta zgrade i materijal spoljnih zidova zgrade u kojoj se stan nalazi.  

 

Podaci prikupljeni u popisu - koristiće se isključivo u statističke svrhe. 

Popis priprema, organizuje i sprovodi Republički zavod za statistiku. 

 

Direktor Republičkog zavoda za statistiku propisuje popisne obrasce (popisnica i upitnik za domaćinstvo i stan) i organizaciono-metodološko uputstvo za sprovođenje popisa, a obrasci se objavljuju u "Službenom glasniku Republike Srbije".

 

Određene poslove pripreme, organizacije i sprovođenja popisa (shodno Zakonu) obavljaju i drugi (ministrastva, jedinice lokalne samouprave i drugi državni organi i organizacije) – u skladu sa čl. 8. do 19. Zakona.

 

Finansiranje popisa je regulisano čl. 20. do 24. Zakona.

Neposredno po završetku popisa - vrši se kontrola kvaliteta podataka prikupljenih popisom u izabranim popisnim krugovima.

Popis i kontrola kvaliteta podataka prikupljenih popisom sprovode se prema stanju na dan 31. marta 2011. godine u 24,00 sata. 

Prve rezultate popisa - Republički zavod za statistiku objavljuje - u roku od 30 dana od dana završetka popisivanja, i 

Konačne rezultate popisa, utvrđene jedinstvenim programom obrade - Republički zavod za statistiku objavljuje -  u periodu od 1. januara 2012. do 31. decembra 2013. godine. 

 

Za detalje – videti:

• Zakon o popisu stanovništva, domaćinstava i stanova 2011. godine

Videti i:

• Zakon o zvaničnoj statistici
• Zakon o popisu poljoprivrede

Lj.M.V.